Więcej o autorze

Jazda pod wpływem alkoholu kilka przydatnych informacji dla każdego

Jeżeli zostaliśmy zatrzymani podczas jazdy samochodem, rowerem lub innym pojazdem pod wpływem alkoholu, lub też nasz klient ma ten problem to zapraszam do zapoznania się z tym „krótkim” artykułem.

Na początku należy wyjaśnić dwa podstawowe pojęcia:

Stan nietrzeźwości zgodnie z art. 115 §16 Kodeksu Karnego stan nietrzeźwości zachodzi, gdy zawartość alkoholu we krwi przekracza 0,5 promila albo prowadzi do stężenia przekraczającego tę wartość lub zawartość alkoholu w 1 dm³ wydychanego powietrza przekracza 0,25 mg albo prowadzi do stężenia przekraczającego tę wartość.

Stan po użyciu alkoholu zgodnie z art. 46 ust. 2 ustawy z dnia 26 października 1992r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (Dz. U z 2012r., poz. 1356) zachodzi, gdy zawartość alkoholu w organizmie wynosi lub prowadzi do stężenia we krwi od 0,2 promila do 0,5 promila alkoholu albo obecność w wydychanym powietrzu od 0,1 mg do 0,25 mg alkoholu w 1 dm³.
Odpowiedzialność za prowadzenie pojazdu mechanicznego pod wpływem alkoholu jest określona w kodeksie karnym oraz kodeksie wykroczeń.

Zgodnie z art. 178 a Kodeksu Karnego Kto, znajdując się w stanie nietrzeźwości lub pod wpływem środka odurzającego, prowadzi pojazd mechaniczny w ruchu lądowym, wodnym lub powietrznym, podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 2.

Z kolei zgodnie z art. 87 § 1.Kodeksu Wykroczeń Kto, znajdując się w stanie po użyciu alkoholu lub podobnie działającego środka, prowadzi pojazd mechaniczny w ruchu lądowym, wodnym lub powietrznym, podlega karze aresztu albo grzywny nie niższej niż 50 złotych.

Podsumowując mając na uwadze powyższe zestawienie w przypadku zatrzymania podczas prowadzenia pojazdu w stanie nietrzeźwości odpowiadamy na podstawie Kodeksu Karnego a w przypadku zatrzymania podczas prowadzenia pojazdu w stanie po użyciu alkoholu odpowiadamy na zasadach określonych w Kodeksie Wykroczeń. Ma to daleko idące konsekwencje ze względu na sankcję karne, określone w obu tych kodeksach.

Oprócz kar określonych w art. 178 a Kodeksu Karnego i art. 87 Kodeksu Wykroczeń sąd obligatoryjnie orzeka także środek karny w postaci zakazu prowadzenia pojazdów.

Tak wiec w przypadku popełnienia przestępstwa zgodnie z art. 42 §2. Kodeksu Karnego  Sąd orzeka zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów albo pojazdów określonego rodzaju, jeżeli sprawca w czasie popełnienia przestępstwa wymienionego w § 1 był w stanie nietrzeźwości, pod wpływem środka odurzającego lub zbiegł z miejsca zdarzenia określonego w art. 173 (katastrofa komunikacyjna), art. 174 (sprowadzenie niebezpieczeństwa katastrofy), lub art. 177 (spowodowanie wypadku).

Zakaz ten zgodnie z art. 43 §1. Kodeksu Karnego orzekany jest w latach od 1 roku do lat 10.

A w przypadku popełnienia wykroczenia na mocy art. 29 §1. Kodeksu Wykroczeń Zakaz prowadzenia pojazdów wymierza się w miesiącach lub latach, na okres od 6 miesięcy do 3 lat.

Na wymiar kary w związku z popełnieniem czynu zabronionego prowadzenia pojazdów pod wpływem alkoholu mają wpływ następujące czynniki:

Przede wszystkim ilość alkoholu w organizmie, od tego zależy czy będziemy odpowiadać za przestępstwo czy za wykroczenie. Jak zostało wyżej już o tym wspomniane możemy wyróżnić dwa przypadki.

  1. Stan po spożyciu alkoholu (tj. od 0,1 mg/dm³ do 0,25 mg/dm³ w wydychanym powietrzu lub 0,2 promila do 0,5 promila we krwi) w tym przypadku możemy odpowiadać za wykroczenie.
  2. Stan nietrzeźwości (tj. powyżej 0,25 mg/dm³ w wydychanym powietrzu albo prowadzi do stężenia przekraczającego tą wartość lub powyżej 0,5 promila we krwi albo prowadzi do stężenia przekraczającego tą wartość) w tym przypadku odpowiadamy za przestępstwo.

To czy odpowiadamy za wykroczenie czy przestępstwo ma bardzo istotne znaczenie, ponieważ od tego zależy Nasza odpowiedzialność karna. W przypadku wykroczenia ustawodawca przewidział karę aresztu oraz grzywny nie niższej niż 50 zł oraz co ważne sąd może orzec środek karny w postaci zakazu prowadzenia pojazdów na okres od 6 miesięcy do 3 lat. A w przypadku odpowiadania za przestępstwo, kary i środek karny są znacznie zaostrzone. Tak, więc zgodnie z Kodeksem Karnym za popełnienie przestępstwa prowadzenia pojazdu pod wpływem alkoholu sąd może orzec karę grzywny, ograniczenia wolności lub pozbawienia wolności do lat 2. A środek karny w postaci zakazu prowadzenia pojazdów orzekany jest od 1 roku do lat 10.Powyższe odnosi się tylko i wyłącznie do popełnienia czynów w podstawowej formie, nie są analizowane typy kwalifikowane popełnienia tych czynów na przykład w związku z recydywą czy też z złamaniem wcześniej orzeczonego zakazu.

Badanie zawartości alkoholu we krwi dokonywane jest za pomocą urządzenia, który mierzy poziom alkoholu w wydychanym powietrzu lub za pomocą badania krwi. O tym jednak szerzej w dalszej części artykułu.

Kolejnym ważnym czynnikiem, od którego uzależniona będzie nasza odpowiedzialność jest rodzaj prowadzonego pojazdu.

Pojazd jest to urządzenie przystosowane do poruszania się na lądzie, w wodzie lub w powietrzu. Mogą być to urządzenia przeznaczone do przewozu osób lub rzeczy a także spełniające inne cele np. wykonywanie określonych prac np. walec drogowy, koparka, kombajn zbożowy itp.

Pojazdy dzielimy na pojazdy mechaniczne i niemechaniczne. Cechą pojazdów mechanicznych jest to, że są wprawiane w ruch za pomocą silnika. A pojazdy niemechaniczne to na przykład rower lub deskorolka.

Osoby przyłapane na prowadzeniu pojazdów niemechanicznych pod wpływem alkoholu są, co do zasady traktowane znacznie łagodniej od tych, którzy prowadzili pojazdy mechaniczne. Jest to związane z tym, że osoba prowadząca pojazd mechaniczny potencjalnie stwarza większe zagrożenie niż osoba, która prowadzi pojazd niemechaniczny.

Jeszcze do niedawna za jazdę rowerem pod wpływem alkoholu można było trafić do więzienia. Działo się to w przypadku, kiedy orzeczenie innych kar nie skutkowało np. sprawca nie zapłacił grzywny lub uchylał się od nałożonej kary ograniczenia wolności.     W związku z tym często dochodziło do sytuacji, kiedy to pijany rowerzysta trafiał do więzienia i odbywał karę razem ze sprawcami innych cięższych przestępstw a polski podatnik płacił za jego utrzymanie.

W dniu 9 listopada 2013 r. weszły w życie przepisy ustawy z dnia 27 września 2013 r. o zmianie ustawy Kodeks Postępowania Karnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Z 2013 r., poz. 1247), które zmieniły odpowiedzialność za prowadzenie roweru w stanie nietrzeźwości w ten sposób, że nie jest to już przestępstwo a jedynie wykroczenie. W związku z tym za ten czyn nie można orzec już kary pozbawienia wolności.

W przypadku ukarania sprawcy za prowadzenie roweru w stanie nietrzeźwości sąd nie może orzec zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych (np. samochodów) a jedynie może orzec zakaz prowadzenia rowerów na okres od 6 mc do 3 lat.

Ostatnim omawianym w tym artykule czynnikiem, mającym wpływ na odpowiedzialność za jazdę pod wpływem alkoholu jest miejsce popełnienia tego czynu.

Przestępstwo z art. 178 a §1 Kodeksu Karnego oraz wykroczenie z art. 87 §1 Kodeksu Wykroczeń można popełnić tylko na drodze publicznej, w strefie zamieszkania lub w strefie ruchu.

W związku z tym prowadzenie samochodu w stanie nietrzeźwości lub w stanie po spożyciu alkoholu poza drogą publiczną, strefą zamieszkania oraz strefą ruchu nie jest przestępstwem ani wykroczeniem.

Na podstawie definicji zawartej w ustawie prawo o ruchu drogowym – drogą jest zarówno jezdnia jak i torowisko, parking, ścieżka dla pieszych oraz ścieżka dla rowerów.

Przykładami drogi niepublicznej są:

–         drogi położone na prywatnych nieruchomościach

–         drogi dojazdowe do gruntów rolnych

–         drogi leśne

Podsumowując nie popełnia przestępstwa ani wykroczenia osoba która prowadzi pojazd po tego typu drogach.

Jeżeli dojdzie do zatrzymania to badanie trzeźwości powinno odbyć się według ściśle określonych zasad, które są uregulowane w Zarządzeniu Komendanta Głównego Policji nr 496 z dnia 25.05.2004 r. w sprawie badań na zawartość w organizmie alkoholu lub środka działającego podobnie do alkoholu (z późn. zm.)

 Ponadto musi być zgodne z zasadami przeprowadzania pomiarów stężenia alkoholu oraz opiniowania w sprawach trzeźwości wydanymi przez Instytut Ekspertyz Sądowych w Krakowie zatwierdzonymi w dniu 26 listopada 2004 r. przez Zarząd Główny Polskiego Towarzystwa Medycyny Sądowej o Kryminologii.

 Oraz powinno być przeprowadzone zgodnie z instrukcją obsługi producenta urządzenia, które jest użyte do przeprowadzenia badania.

 

Poniżej zamieszczam kilka podstawowych wytycznych uregulowanych w zarządzeniu Komendanta Głównego, które muszą być spełnione, aby badanie trzeźwości mogło stanowić dopuszczalny dowód w postępowaniu:

–         badanie trzeźwości kierującego pojazdem powinno być dokonane specjalnym do tego przystosowanym urządzeniem najczęściej jest to Alco-Sensor IV lub Alkometr A.2.0),

–         urządzenie do pomiaru trzeźwości powinno posiadać dokument potwierdzający jego poprawne działanie – aktualne świadectwo wzorcowania,

–         urządzenia przeznaczone do pomiaru alkoholu powinny być, co jakiś czas ponownie sprawdzane pod względem poprawności badania (w zależności od modelu i zaleceń producenta np. co 12 mc lub co 1 000 pomiarów). Może zdarzyć się tak, że urządzenie, którym dokonano pomiaru nie ma ważnego świadectwa wzorcowania i w takim przypadku wydruk z tego urządzenia nie może być dowodem w sprawie,

–         każde urządzenie posiada pewien margines błędu, im dłużej urządzenie jest używane tym próg błędu ulega zwiększeniu. Producent Alkometru A 2.0 określa próg błędu w granicy 0,02 mg/l przy badaniu od 0,05 mg/l do 0,40 mg/l. Jest to bardzo ważne na przykład w przypadku, kiedy wynik jest na granicy odpowiedzialności karnej.

–         do badania powinien być użyty ustnik jednorazowego użytku, funkcjonariusz przeprowadzający badanie powinien przy osobie kontrolowanej otworzyć opakowanie zawierające ustnik. Badanie bez spełnienia tego wymogu jest dopuszczalne tylko i wyłącznie do wstępnej analizy nie może być jednak dowodem w sprawie,

–         w przypadku uzyskania wyniku powyżej 0,00 mg/l należy powtórzyć badanie w odstępie 15 min. Zachowanie odstępu między badaniami ma uniemożliwić „zafałszowanie” wyniku poprzez np. pozostawanie resztek alkoholu w urządzeniu,

–         każde badanie przeprowadzone urządzeniem podręcznym gdzie jest wynik pozytywny powinno być zweryfikowane przez badanie alkomatem stacjonarnym lub przez badanie krwi,

–         badany ma także prawo żądać przeprowadzenia badania alkomatem stacjonarnym lub przez badanie krwi,

–         badanie krwi powinno być przeprowadzone w specjalnie do tego przeznaczonym miejscu,

–         badanie, w którym wynik przekroczył 0,10 mg/l powinno być stwierdzone protokołem z przebiegu badania stanu trzeźwości, wzór protokołu stanowi załącznik do zarządzenia Komendanta Głównego, które zostało wyżej przytoczone,

–         protokół powinien zawierać:

  1. oznaczenie miejscowości i daty przeprowadzenia badania,
  2. stopień i nazwisko policjanta, który przeprowadza badanie,
  3. dane osobowe kierującego pojazdem,
  4. określenie przyczyn przeprowadzenia badania,
  5. oznaczenie typu i numeru urządzenie, którym przeprowadzono badanie,
  6. wypełnioną tabelkę z wynikami pomiarów (wynik do dwóch miejsc po przecinku, godzinę i minutę badania)
  7. informację o żądaniach kierującego dotyczącego przeprowadzenia badania stacjonarnego lub badania krwi,
  8. informację o zgłoszonych przez badanego uwagach dotyczących przeprowadzonego badania (np. co do czasu drugiego badania, zabezpieczenia ustnika itp.),
  9. podpis przeprowadzającego badanie,
  10. podpis kierującego,
  11. ewentualnie adnotację o przyczynach odmowy podpisu protokołu.

–         do protokołu powinny być dołączone wydruki z urządzenia użytego do przeprowadzenia badania oraz dokument potwierdzający, że urządzenie ma ważne świadectwo wzorcowania.

W sytuacji, kiedy przeprowadzający badanie popełni błąd przy dokonywaniu tej czynności (np. nie zmieni ustnika, nie poczekał 15 minut między badaniami, lub urządzenie do pomiaru nie ma aktualnego świadectwa wzorcowania) to sąd powinien na podstawie art. 193 §1. Kodeksu Postępowania Karnego dopuścić dowód z opinii biegłego z zakresu toksykologii celem ustalenia wpływu uchybień na wynik badania.

 

 

 

 

Tagi: , , ,
  • MrErdek1 .

    W zasadzie nie ma co dyskutować z oczywistym. Pijany kierowca to zagrożenie dla niego samego, dla pasażerów których przewozi oraz dla innych uczestników ruchu drogowego. Niby oczywiste, ale czy to jest jednak prawda obiektywna? Co znaczy PIJANY? Czy porównania z innymi są uczciwe? Porównujemy się do innych i biadolimy jakim to jesteśmy rozpitym społeczeństwem. Nasuwa się więc pytanie, czy we wszystkich krajach UE PIJANY znaczy to samo? Otóż nie. W zdecydowanej większości krajów dopiero powyżej 0,5 promila jest wartością niedopuszczalną, a u nas, tak jak w Szwecji i Norwegii 0,2 promila. W Luksemburgu i Wielkiej Brytanii mający 0,5 promila to nieprzyzwoicie trzeźwy kierowca, gdyż granica to dopiero 0,8 promila. Tam 0,79 promila alkoholu nie zabija, a u nas już ten mający 0,2 ( w Czechach, Słowacji, Rosji, Albanii, Chorwacji czy na Ukrainie, Białorusi, Węgrzech i Malcie 0,1 promila), stwarza zagrożenie karane grzywną, aresztem lub więzieniem? Czy zatem prawdą jest, że w państwach gdzie nieprzekraczalną granicą jest „ZERO” lub 0,2 promila jest więcej pijanych kierowców niż w innych krajach Europy? Ilu z zatrzymanych polskich kierowców miało mniej niż 0,5 promila, że o 0,8 nawet nie zapytam?